Форум Мелница
Would you like to react to this message? Create an account in a few clicks or log in to continue.

ПРОЧКА

Go down

ПРОЧКА Empty ПРОЧКА

Пишување by osa on Нед Фед 26, 2017 12:54 am

Утре е Прочка, понесете портокал и замолете да ви простат

Прочка претставува голем празник за македонскиот народ и со него се поврзани голем број обичаи и верувања. Очигледно е дека проштевањето е обичај востановен под влијание на црквата, додека огновите, гатањата, карневалите и слично се остатоци од претхристијанските пролетни забави.
Празникот Прочка или Велики Поклади, меѓу народот познат и како Проштени Поклади, спаѓа во најголемите христијански празници, според некои веднаш по Божик и Велигден. Овој празник доаѓа по неколкуте зимски празници како што се: Бадник, Божик, Водици, Св. Трифун и ги поврзува со поголемиот број пролетни празници како што се: Тодорова Сабота, Летник, Св. 40 маченици (Младенци), Благовештение, Цветници, Лазарева Сабота, Велигден, Ѓурѓовден и др. Со Прочка започнуваат и долгите Велигденски пости, период исполнет со многу обичаи и верувања, со многу одречувања и надежи за пречек на Христовото воскресение (Велигден) за причесна и идентификација со Спасителот Исус Христос.

На Прочка се изведуваат богати обичаи како што се проштевањето (оттука и празникот го добил името), потоа амкањето, обредните огнови, богатата трпеза, гатањето за живот и среќа, обичаите за очистувањето од болви, вошки и други штетници итн. Очигледно е дека некои обичаи како што е на пр. проштевањето имаат христијанска основа, додека другите се остатоци од претхристијанските пролетни празнувања.

Кога станува збор за празникот Прочка не смее да се изостават деновите што му претходат на овој празник. Една недела пред Прочка (поточно во саботата) е Задушница.

Неделата пред Прочка се вика Месопусна или Месна недела, а некои ја викаат и Месни поклади зашто на тој ден се запокладува (односно се запостува) со месо, месни производи и свинска маст. Овој период од седум дена од Месни поклади до Прочка се вика и Сирна недела или Сирници поради тоа што во овој период се јадат млечни производи. Некои ја викаат и Бела недела.

Од Сирни поклади, односно од Прочка не се јадат и млечни производи со што започнуват големите, долги седум недели, Велигденски пости, што траат до Велигден.

Обичајот проштевање тргнува од христијанското сфаќање за помагање и проштевање меѓу луѓето. Се верува дека на овој ден и небото и земјата се проштеваат па тоа треба да го сторат и луѓето. Небото затоа што ѝ погрешило на земјата со громови, мразеви, поројни дождови и сл. бара прошка. И луѓето еден од друг бараат прошка за грешките. Притоа, секогаш помалиот бара прошка од постариот, децата од родителите, крштеникот од кумот, а се проштеваат и пријатели, роднини, соседи итн. Откако три пати ќе се поклони помладиот му вели на постариот: „Прости ми!“, на што овој одговара: „Простено да ти е и од мене и од Господа“, или само: „Просто да ви е“. Во некои краишта на Македонија тој што барал прошка носел некаков подарок како портокал, лимон, суво грозје, алва, јајце и др. и во таа смисла во некои краишта портокалот останал како симбол на проштевањето. Во населените места посебен впечаток во вечерните часови на овој ден остава раздвиженоста на населението, кога многумина во групи брзаат да се простат со родителите, роднините, пријателите, а потоа да се најдат покрај богатата трпеза. Останало забележано дека и младите вљубени се проштевале на чешмата со по некој бакнеж, зашто за време на Велигденските пости и бакнувањето се сметало за грев.

Амкањето е интересен обичај кој особено на децата им причинувал голема радост. Се изведувал на тој начин што едно варено бело јајце се прободувало со игла, потоа низ него се провирал конец (некаде конопен во други места памучен) кој се врзувал за урката, за таванот или за синџирот од огништето. Најстариот човек во куќата, најчесто домаќинката го држела конецот (урката и сл.) и сите почнувајќи од постарите амкале, обидувајќи се да го лапнат јајцето, но без при тоа да се послужат со рацете. Само на помалите деца им се дозволувало да се послужат со рачињата. Велат, чинело човек барем со забите да го допре јајцето за да му бидат бели и здрави. Ако некој го лапнел јајцето, му го давале да го изеде, а амкањето продолжувало со друго.

Понеделникот по Прочка се вика Чист Понеделник и тогаш започнуваат долгите Велигденски пости. На овој ден се чисти куќата, особено се внимава садовите за храна да се измијат и испоснат од мрсното. Во минатото тоа се правело со брашно или пепел и со подолго вриење. Ефтим Спространов забележал дека во Охрид, во втората половина на минатиот век, целата ова недела по Прочка се викала Чиста недела и секој ден одделно: Чист понеделник, Чист вторник итн. Понабожните три дена ништо не јаделе, а во средата оделе во црквата каде што земале светена вода наезмо, а потоа дома приредувале гозба, со посна храна, на која ги канеле роднините и пријателите. Овој строг пост трите дена по Прочка се вика Тримери,асамиот чин постење, односно гладување тримерење.

Во врска со овој празник се и карневалите што се одржуваат во Струмица и Прилеп. Празнувањата во Струмица се во врска со тримерските празнувања, кога се изведуваат богати обичаи за свршените.

Празникот Прочка претставува голем празник за македонскиот народ и со него се поврзани богати обичаи и верувања. Очигледно е дека проштевањето е обичај востановен под влијание на црквата, а забавите, како што се оние околу огновите, гатањата за среќа, карневалите и сл. се остатоци од претхристијанските пролетни забави.




_________________
Кога некој премногу паметно зборува,
малкумина го разбираат


гласав за  СДСМ ,гласав за Заев ,само со нив одиме напред 
osa
osa

Број на мислења : 15881
Join date : 2015-01-11

Вратете се на почетокот Go down

ПРОЧКА Empty Re: ПРОЧКА

Пишување by delta on Вто Фед 28, 2017 11:04 pm

na siye vi prost6uvam se amo na mcakata poal oti saka da me banira.//./
delta
delta

Број на мислења : 580
Join date : 2016-11-30

Вратете се на почетокот Go down

ПРОЧКА Empty Re: ПРОЧКА

Пишување by IVA on Пет Мар 10, 2017 12:21 am

ubavo e koga se praznuvaat tradicionalnite praznici
IVA
IVA

Број на мислења : 361
Join date : 2016-01-29

Вратете се на почетокот Go down

ПРОЧКА Empty Re: ПРОЧКА

Пишување by EVITA on Саб Мар 09, 2019 8:49 am

utre e prochka ,soberete hrabrost i prostete im na site shto vi zgreshile vo izminatata godina a denes e den koga se pravi pita iskluchivo so sirenje ,i ovoj den se narekuva dete umrelo za pita ili vo nekoi kraevi od nashata zemja dete umrelo za kora

_________________
Стево Пендаровски , претседател на сите граѓани

EVITA

Број на мислења : 254
Join date : 2016-11-25

Вратете се на почетокот Go down

ПРОЧКА Empty Re: ПРОЧКА

Пишување by osa on Саб Мар 09, 2019 9:17 am

МОЗАИК
Задолжително: За Прочка не заборавајте да го направите ова
Објавено на 9 март, 2019 во 00 часот и 13 минути
FacebookTwitterShare67
Прочка е еден од празниците кои Православните Христијани во Македонија го прославуваат со различни традиции.

Имено, суштината на празникот е да си простиме едни на други, па така помладиот бара прочка од постариот.

Синот од таткото, брат од брат, ќерка од мајка, снаа од свекрва, сестра од сестра итн. Оној другиот пак простува користејќи ги зборовите „Простено да ти е од мене и од Бога“.

Но не само помладите, туку и постарите бараат прочка на овој празник.

Исто така се прави заедничка вечера со семејството која завршува со амкање јајца за децата, што придонесува за детска радост и добро расположение.

Но вистинското значење на амкањето е тоа дека всушност на последното јадење пред постот, запостуваме и ја затвораме устата со бело јајце, за потоа на Велигден истата да ја отвориме и замрсиме со црвено јајце.

Утредента започнува Велигденскиот пост и тој ден се нарекува чист понеделник.

Од друга страна пак, на денот на Прочка во многу места низ нашата држава се организираат разни карневали, кои иако имаат пагански карактер, го збогатуваат празникот со забава и хумор.


_________________
Кога некој премногу паметно зборува,
малкумина го разбираат


гласав за  СДСМ ,гласав за Заев ,само со нив одиме напред 
osa
osa

Број на мислења : 15881
Join date : 2015-01-11

Вратете се на почетокот Go down

ПРОЧКА Empty Re: ПРОЧКА

Пишување by EVITA on Нед Мар 24, 2019 12:12 am

vchera izumivme ,zatoa denes ke go chestitame praznikot mladenci za site shto go slavea

_________________
Стево Пендаровски , претседател на сите граѓани

EVITA

Број на мислења : 254
Join date : 2016-11-25

Вратете се на почетокот Go down

ПРОЧКА Empty Re: ПРОЧКА

Пишување by Sponsored content


Sponsored content


Вратете се на почетокот Go down

Вратете се на почетокот


 
Permissions in this forum:
Не можете да одговарате на темите во форумот